Stoelyoga: bewegen, ontspannen en sterker worden vanuit je stoel.

Yoga hoeft niet altijd op een yogamat.

Bij stoelyoga gebruik je een stoel als ondersteuning en kun je veel oefeningen gewoon zittend uitvoeren. Dat maakt stoelyoga toegankelijk voor mensen die minder makkelijk op de grond komen, of van de grond lastig overeind komen, moeite hebben met balans of mobiliteit, of gewoon op een rustige manier willen bewegen.

Bij Yogastudio Sangha in Zwaag, vlakbij Hoorn, geven we stoelyoga voor mensen die op een laagdrempelige manier willen werken aan beweging, ontspanning en lichaamsbewustzijn.

Wat is stoelyoga?

Stoelyoga is een vorm van yoga waarbij een stoel wordt gebruikt als ondersteuning tijdens de oefeningen. Veel oefeningen kunnen volledig zittend worden uitgevoerd. Sommige oefeningen worden staand naast of achter de stoel gedaan, waarbij de stoel extra steun en stabiliteit geeft. Je hoeft dus niet op een yogamat te liggen of ingewikkelde houdingen aan te nemen. We bewegen binnen wat voor jouw lichaam prettig en haalbaar is. Stoelyoga kan bestaan uit rustige bewegingen voor het hele lichaam, oefeningen voor mobiliteit en balans, ademhaling, lichte kracht en ontspanning.

Voor wie is stoelyoga geschikt?

Stoelyoga is geschikt voor veel verschillende mensen. Misschien merk je dat bewegen wat moeilijker wordt. Je bent bijvoorbeeld minder mobiel, hebt stijve gewrichten of vindt het lastig om op de grond te komen en weer op te staan. Stoelyoga is écht niet alleen voor ouderen. Ook wanneer je herstelt van een periode waarin je weinig hebt bewogen, weinig conditie hebt, onzeker bent geworden over je lichaam of rustig wilt beginnen met bewegen, kan stoelyoga een fijne manier zijn om weer in beweging te komen. Daarnaast kan het prettig zijn wanneer je door lichamelijke klachten bepaalde oefeningen niet gemakkelijk op een mat kunt uitvoeren. Het uitgangspunt is altijd: wat kan jouw lichaam vandaag?

Je hoeft niet lenig te zijn

Een veelgehoorde gedachte bij yoga is: “Ik ben helemaal niet lenig.” Dat is bij stoelyoga al helemaal geen probleem. Het doel is niet om je been achter je hoofd te krijgen of een perfecte yogahouding uit te voeren. We bewegen om je lichaam actief te houden, om mobiliteit te onderhouden en om bewuster te voelen wat er in je lichaam gebeurt. Iedereen beweegt binnen zijn of haar eigen mogelijkheden. Een bekend gezegde is; "use it or loose it" 

Wat doe je tijdens een stoelyogales?

Een stoelyogales kan er iedere keer anders uitzien. We kunnen bijvoorbeeld beginnen met meditatie en daarna rustige bewegingen om het lichaam wakker te maken. Vervolgens kunnen we werken aan de mobiliteit van de nek, schouders, rug en heupen. Ook de handen, polsen, enkels en voeten krijgen aandacht. Tevens kunnen we werken aan balans, coördinatie en lichte kracht. Een stoel kan daarbij juist extra veiligheid geven. Ademhaling en ontspanning zijn ook belangrijke onderdelen van stoelyoga. Een les eindigt met een moment van rust, zodat je niet alleen lichamelijk maar ook mentaal even kunt ontspannen.

Stoelyoga voor stijve spieren en gewrichten

Wanneer je ouder wordt of een tijd minder hebt bewogen, kan je lichaam stijver gaan aanvoelen. Misschien merk je het wanneer je 's morgens uit bed komt, wanneer je lang hebt gezeten of wanneer je een bepaalde beweging wilt maken. Rustig bewegen kan helpen om je lichaam in beweging te houden. Bij stoelyoga maken we gebruik van eenvoudige bewegingen die je vanuit een zittende positie kunt uitvoeren. Je hoeft daarbij niets te forceren. Het gaat niet om hoe ver je komt, maar om het bewegen zelf.

Blijf je lichaam gebruiken

Naarmate we ouder worden, verandert ons lichaam. Spieren worden minder sterk als we ze niet gebruiken, bewegen kan minder vanzelfsprekend worden en ook balans en mobiliteit kunnen achteruitgaan. Daarom zeg ik tijdens mijn lessen regelmatig: “Use it or lose it.” Niet omdat je iedere dag hard moet trainen of omdat je lichaam voortdurend beter moet worden. Juist niet. Maar omdat je lichaam gemaakt is om te bewegen. Wat je regelmatig gebruikt, onderhoud je. En wat je steeds minder gebruikt, wordt vaak ook steeds minder vanzelfsprekend. Dat geldt voor kracht, mobiliteit, balans en conditie, maar ook voor vertrouwen in je eigen lichaam. Je hoeft dus geen fanatieke sporter te worden. Regelmatig een beetje bewegen kan al waardevol zijn. Even opstaan, je gewrichten bewegen, je spieren gebruiken, je balans uitdagen en bewust ademhalen. Use it or lose it. Oftewel: blijf je lichaam gebruiken, zodat je zo lang mogelijk kunt blijven doen wat voor jou belangrijk is.

Stoelyoga en balans

Balans wordt belangrijker naarmate we ouder worden. Niet alleen omdat een goede balans helpt om stevig op je benen te staan, maar vooral omdat balans een rol speelt in heel veel dagelijkse bewegingen. Denk aan opstaan uit een stoel, een trap oplopen, over een ongelijke ondergrond lopen, iets uit een kast pakken, je omdraaien terwijl je loopt of even op één been staan wanneer je je broek aantrekt. Wanneer je minder beweegt, worden niet alleen je spieren minder sterk. Ook je balans en coördinatie kunnen achteruitgaan. Je lichaam krijgt simpelweg minder vaak de gelegenheid om te oefenen met reageren, corrigeren en je evenwicht bewaren. Daarom is het belangrijk om balans regelmatig te blijven oefenen. Dat hoeft helemaal niet ingewikkeld te zijn. Tijdens stoelyoga kunnen we bijvoorbeeld oefenen met het verplaatsen van het lichaamsgewicht, verschillende voet- en beenbewegingen en eenvoudige staande oefeningen waarbij de stoel ondersteuning biedt. Een stoel geeft daarbij een gevoel van veiligheid. Je kunt je vasthouden wanneer dat nodig is en de oefening aanpassen aan wat op dat moment goed voelt.

Balans gaat bovendien niet alleen over je benen. Je evenwicht wordt bepaald door een samenwerking tussen je spieren, gewrichten, ogen en je evenwichtsorgaan. Door regelmatig te bewegen en verschillende bewegingen te blijven maken, houd je die samenwerking actief. En misschien wel het belangrijkste: balans geeft vertrouwen. Wanneer je merkt dat je stevig kunt staan, gecontroleerd kunt bewegen en jezelf kunt opvangen wanneer je uit balans raakt, kan dat ervoor zorgen dat je je zekerder voelt in het dagelijks leven. Ook hier geldt dus mijn favoriete uitspraak: Use it or lose it.

Je hoeft geen perfecte balans te hebben. Je moet je lichaam vooral blijven uitnodigen om te oefenen.

Stoelyoga voor mensen die niet graag sporten

Niet iedereen houdt van sporten. Misschien krijg je al weerstand bij het idee van een sportschool, fitnessapparaten of een intensieve groepsles. Stoelyoga voelt anders. Je hoeft geen sportkleding aan te trekken en je hoeft jezelf niet volledig uit te putten. Je komt in beweging op een rustige en toegankelijke manier. Dat maakt het voor veel mensen een fijne manier om weer iets meer beweging in hun week te brengen.

Stoelyoga bij stress en spanning

Ook wanneer je veel stress ervaart, kan stoelyoga prettig zijn. We houden spanning namelijk niet alleen in ons hoofd vast. Je kunt het ook merken aan je nek, schouders, rug en ademhaling. Door rustig te bewegen en aandacht te besteden aan je ademhaling en lichaam, ontstaat er ruimte om even uit de dagelijkse drukte te stappen. Je hoeft tijdens een stoelyogales even niets te presteren. Je hoeft alleen maar aanwezig te zijn en mee te bewegen binnen jouw mogelijkheden.

Stoelyoga na een periode van weinig bewegen

Misschien heb je door ziekte, een blessure, stress of een andere reden een tijd weinig bewogen. Dan kan de stap naar een reguliere sportles behoorlijk groot voelen. Stoelyoga kan dan een laagdrempelige eerste stap zijn. Je hoeft niet meteen alles te kunnen. Je hoeft alleen maar te beginnen. Vanuit daar kun je eventueel langzaam verder opbouwen.

Kan stoelyoga ook staande oefeningen bevatten?

Ja, absoluut! Hoewel veel oefeningen zittend kunnen worden uitgevoerd, kan een stoel ook gebruikt worden als ondersteuning bij staande oefeningen. Dat kan bijvoorbeeld prettig zijn bij oefeningen voor balans, benen en heupen. Wil je liever helemaal niet staan? Dan kunnen we uiteraard binnen de mogelijkheden van zittende oefeningen blijven.

Stoelyoga is geen wedstrijd

Iedereen heeft een ander lichaam. De één kan gemakkelijk voorover buigen, de ander heeft daar veel minder bewegingsruimte. De één staat stevig op de benen, terwijl de ander meer ondersteuning nodig heeft. Dat is allemaal prima. Bij stoelyoga vergelijken we niet. Je hoeft niet hetzelfde te kunnen als degene naast je. Het gaat erom dat je op jouw eigen niveau beweegt.

Stoelyoga bij Yogastudio Sangha

Bij Yogastudio Sangha in Zwaag, vlakbij Hoorn, staat een persoonlijke en nuchtere manier van bewegen centraal. Stoelyoga is onderdeel van ons aanbod voor mensen die graag willen bewegen, maar voor wie een traditionele yogales op een mat niet altijd passend is. De lessen zijn laagdrempelig en toegankelijk. Je hoeft geen yoga-ervaring te hebben. Je hoeft alleen maar te komen zoals je bent.

Ook privé stoelyoga is mogelijk

Wil je liever individueel beginnen? Dat kan ook.

Tijdens een persoonlijke sessie kunnen we volledig kijken naar jouw mogelijkheden en behoeften. Stoelyoga kan daarbij worden gecombineerd met rustige kracht, mobiliteit, yoga, Pilates of ontspanning.

Dat kan bijvoorbeeld prettig zijn wanneer je onzeker bent geworden over bewegen, specifieke aandacht nodig hebt of liever eerst 1-op-1 kennismaakt voordat je naar een groepsles komt.

Wanneer is stoelyoga niet geschikt?

Stoelyoga is laagdrempelig, maar dat betekent niet dat het voor iedereen en in iedere situatie geschikt is.

Heb je een acute blessure, ernstige pijn, ben je recent geopereerd of heb je een medische aandoening waarbij bewegen beperkt is? Overleg dan eerst met je huisarts of behandelend fysiotherapeut.

Stoelyoga vervangt geen medische of fysiotherapeutische behandeling.

Beginnen met stoelyoga

Je hoeft niet eerst fitter te worden voordat je begint. Je hoeft niet lenig te zijn. Je hoeft geen yoga-ervaring te hebben. En je hoeft ook niet op de grond te kunnen zitten of liggen. Een stoel kan juist het hulpmiddel zijn waarmee je op een rustige manier weer vertrouwen krijgt in bewegen. Bewegen hoeft niet ingewikkeld te zijn. Soms begint het gewoon met een stoel.

Wil je ervaren of stoelyoga bij je past? Bij Yogastudio Sangha in Zwaag kun je deelnemen aan een stoelyogales. Liever eerst persoonlijk kennismaken? Dan is een 1-op-1 sessie ook mogelijk.